begin over de auteur boeken vertalingen luisteren werkplaats tientjeslid links contact                 

Heilige zelfbeschikking

Blad: Denkbeeld
Datum: 2001-09-01
Beeld: Tijs van den Boomen

Over een jaar of dertig, veertig woon ik misschien als een dement besje in een verpleeghuis. Kinderen en kleinkinderen heb ik niet, dus veel bezoek zal ik wel niet krijgen. Toch vind ik het geen afschrikwekkend vooruitzicht. Als – ik zeg àls – de mensen om me heen maar geduldig, aandachtig en lief voor me zijn.
Ik erger me steeds meer aan al die succesvolle, gezonde volwassenen die roepen dat verpleeghuizen mensonterend zijn, dat ze zelf nóóit naar een verpleeghuis zullen gaan, dat ze tijdig hun maatregelen zullen nemen.
   Dom geklets.
   Goed, het is vaak even schrikken bij het eerste bezoek aan een verpleeghuis. Niet omdat het er per se zo verschrikkelijk is, maar omdat de bewoners zo oud en krakkemikkig zijn en niet lijken op de vitale senioren die ons in media en reclame toelachen. Het verpleeghuis drukt ons met de neus op onze vergankelijkheid. Maar is dat mensonterend? Een beetje zitten, een beetje mijmeren of suffen, de laatste dagen laten verglijden in een wereld die steeds kleiner wordt? Nee, dat is oud, ouder, stokoud worden, langzaam vager en vager worden, tot het verdwijnpunt. Op zich is daar niets ondraaglijks aan.

Vooral met mensen die rondbazuinen dat zij euthanasie willen mochten zij dement zijn geworden, krijg ik steeds meer moeite. Afgezien nog van de vraag wie ze dan dood moet maken en wanneer. Wat me stoort is dat heilige beroep op zelfbeschikking. Zelfbeschikking heeft het laatste woord, daar denken we amper nog over na. Maar wie beschikt er nu eigenlijk? Wie  is degene die beslist dat leven met dementie niet meer de moeite waard is? Dat is de volwassene. Niet het kind dat die volwassene ook eens was, of de puber, niet de demente die die volwassene misschien wordt. Nee, het is de volwassenen die zichzelf zo serieus neemt, zo op een voetstuk plaatst dat hij de gedachte niet verdraagt dat hij misschien weer gaat verkindsen. Dus wil hij het recht in eigen hand nemen.

Nu is de vraag: waarom zou de volwassene eigenlijk de dienst uitmaken? Waarom niet het kind, dat het idee later dement te worden misschien helemaal niet erg vindt? Of waarom niet de demente oudere zelf die niet begrijpt waarom hij dood zou moeten? Waar haalt de volwassene het recht vandaan om over zijn leven in de toekomst zo’n zwaarwegende beslissing te willen nemen? Het is hoogmoed en arrogantie. En angst, angst om het eigen lot uit handen te geven.

 
 

parken

Het geheime land van Joey van Kreel
Week in week uit werd er vergaderd, er werden maquettes gemaakt, de eerste fase was al uitgevoerd, en toen werd er een vat zoutzuur gevonden. `Een gifslang onder het gras.´ De bewoners vormden een `Gifkomitee´...   

de Volkskrant

 

gezondheidszorg

Silvia Millecam en de kwakzalvers
In de zomer van 2001 keek heel televisiekijkend Nederland verbijsterd toe. De ziektegeschiedenis van Silvia Millecam werd bijgezet in een groeiende reeks alarmverhalen over alternatieve geneeskunde. Geloven in een wonder, tot de dood erop volgt.   

Psychologie Magazine

 

divers

Vrouw en auto
De man keek me aan of ik gek geworden was en loerde om zich heen of hij niet ergens een verborgen camera ontwaarde. Ik gaf geen krimp, ik had dit al vaker aan de hand gehad en alle mannen die ik om hulp had gevraagd, zag ik denken: maf wijf...   

Metro

 

Duitsland

`Het laatste gat voor de hel´
Hoe verliep de Wende op het Oost-Duitse platteland, ver van Berlijn en de wereldpolitiek? Versalg uit Fürstenwerder, een dorp in de Uckermark, dat begin 1990 volledig op z'n kop stond. 'Marktfähig worden we nooit.'   

Maandblad O

 

Duitsland

Stasi - de opera
De speelfilm Das Leben der Anderen, over de Stasi, is uiteindelijk een geruststellende film. De documentaire Jeder schweigt von etwas anderem knijpt je pas echt de keel dicht. Beschouwing over de verwerking van het DDR-verleden.   

Vrij Nederland

 

Duitsland

Laudatio zum Annalise-Wagner-Preis 2010
Am 26. Juni 2010 hielt Axel Kahrs in Wittenhagen (Mecklenburg-Strelitz) seine Laudatio auf >Blankow oder Das Verlangen nach Heimat< anlässlich der Auszeichnung der Autorin Pauline de Bok mit dem Annalise-Wagner-Preis.   

Blankow

 

Duitsland

De verleiding van het Oosten
Het liefst neem ik kleine wegen als ik door Mecklenburg-Vorpommern rijd. De auto rammelt over kinderkopjes, hobbelt over zandpaden en altijd kom je droomoorden tegen. Ten oosten van de Elbe maakte de Duitse landadel de dienst uit...   

Intermediair

 

polders

De koning van Moordplaat
`Hij groeide in de Biesbosch op, samen met de zoontjes van de boswachter. Elektriciteit kregen ze eind jaren tachtig pas, en water midden jaren negentig. Wie in Nederland heeft er nu nog een privé-polder?   

de Volkskrant

 

Oost-Europa

Steden zonder geheugen nu als e-book
Nu ook verschenen als E-BOOK (uitgeverij Fosfor). Vertaalster Aai Prins en journalist en schrijver Pauline de Bok maakten een reis door de Oekraïne in het voetspoor van de joods-Russische schrijver Isaak Babel.   

Uitgeverij Fosfor

 

Oost-Europa

Kaliningrad
In al zijn bruutheid is het Huis van de Sovjets een aangrijpend gedenkteken. Onbedoeld onthult het in één ferme klap dat Kaliningrad een Russische stad is. Het is net of Andrej Platonovs boek De bouwput van 1930 hier verder is gegaan.   

de Volkskrant