begin over de auteur boeken vertalingen luisteren werkplaats tientjeslid links contact                 

Lekker vies, heel gezond

Blad: Metro
Datum: 1999-11-05

Ik benijd ze niets die stadse kinderen die ‘bah’ gillen als ze een hondendrol zien en angstig achter moeders mantelpak kruipen als ze een strontvlieg of regenworm ontwaren. Erger nog, ik voel de neiging opkomen ze eens lekker met hun Oilily-jurkjes in de modder te zetten of met hun blote voetjes tussen de pissebedden. Want de smetvrees wordt er al vroeg ingepompt.

Als kind heb ik me gewenteld in viezigheid. Dat had je op het platteland. Je speelde in stallen tussen eeuwenoude spinnenwebben, je rollebolde tussen de koeien en varkens, je viel in sloten die als riolering dienst deden, je at wel eens bedorven waar en je zat bij kinderen in de klas die hooguit eens per week in de teil gingen, tien na elkaar. Alle kinderziektes hebben we gehad en verder niets.

In de loop der jaren zag ik talloze filmpjes met krioelend ongedierte dat met het blote oog niet waarneembaar is. Reclamemakers zijn er dol op. Toiletpotten waar opa op gepoept heeft, terwijl de kleine meid daarna nietsvermoedend met haar handjes op de bril steunt, je moet er als moeder toch niet aan denken. Trapleuningen, liftknoppen, winkelwagentjes, het ballenbad van Ikea, als ons blote oog microscopisch zou zijn, dan zouden we niets meer aanraken. Dan zou menigeen zich verschansen in een steriel huis en zelfs niets meer durven te eten.
Voortdurend worden we bedreigd door ziektekiemen. De schoonmaakindustrie verdient miljarden aan onze op hol geslagen hygiëne. Ze blijft nieuwe oplossingen aandragen – spik & span-zeepjes, -doekjes en -sopjes – ze doet haar uiterste best, maar een kiemvrije toekomst zit er niet in. We zuigen en vegen en soppen en dieptereinigen, we binden de strijd aan met de huismijt, kortom, we gaan als een blinde tekeer tegen een eindeloos leger van onzichtbare aanvallers. En ondertussen schrobben we ook nog eens verwoed alle natuurlijke afweer van onze huiden, zodat ze overgevoelig worden en snel verouderen. Als het nuttig was geweest om al die microscopisch kleine viezigheid te ontwaren, had de schepper ons wel betere ogen gegeven. Mijn afkeer van deze smetvrees kreeg een stevige steun in de rug door de hygiëne hypothese waarover ik in het weekblad Intermediair las. Als baby’s niet of te eenzijdig aan viezigheid worden blootgesteld, komt hun immuunsysteem niet tot volle wasdom en krijgen ze allerlei ziektes. Dat is een plausibele verklaring voor de hedendaagse explosie van allergieën. Ook andere ziektes doen het steeds beter: astma, reuma, hooikoorts, allerlei eczemen, jeugdsuikerziekte.
Zie je wel, ik heb het altijd wel vermoed: viezigheid is juist heel gezond. Al die vroegere aanvallen van buitenaf hebben me fysiek gehard, bij mij binnen moet het wemelen van de afweerstoffen en anti-beestjes. Ik heb nooit eens griep, als rondom mij iedereen is geveld, proest ik alleen een keer. Mijn zus was vroeger zelfs zo vies dat haar krasje om tbc op te sporen – de ouderwetse variant van de Mantoux-prik – opzwol, dus ze was positief. Bij nader onderzoek bleek ze geen tbc te hebben maar te barsten van de antistoffen. Blakend dus. Wij kinderen staken elkaar met van alles en nog wat aan, dat schijnt ook heel gezond te wezen. Alleenstaande kinderen zijn vaak veel bevattelijker voor aanvallen van buitenaf.
Onze obsessie voor hygiëne is zorgwekkend, zeggen wetenschappers. En ze noemen zelfs al een mogelijk tegengif: de kleintjes in ons antiseptische leefmilieu inenten met een fikse cocktail van de ontbrekende viezigheid. Dat is pas ziek.

 
 

begraafplaatsen

Begraafplaats Buitenveldert
Zou ik hier willen liggen? vraag ik me af. Donkere luchten komen aangejaagd, het begint te hagelen. Met een paar mensen schuilen we onder een afdakje. Het is wel lawaaiig hier, aarzel ik. Dat hoor je toch niet meer als je dood bent, vinden de anderen.   

de Volkskrant

 

Duitsland

Georg Büchner soll seine Jugend zurückhaben
»Es fasste ihm eine namenlose Angst in diesem Nichts: er war im Leeren!« Der Roman Lenz von dem 22-Jährigen Georg Büchner (1813-1837) ist eine moderne Geschichte über Wahnsinn, neunzehn Jahre vor Freuds Geburt. Über Lenz und seine Reze   

Universiteit van Amsterdam

 

Duitsland

Laudatio zum Annalise-Wagner-Preis 2010
Am 26. Juni 2010 hielt Axel Kahrs in Wittenhagen (Mecklenburg-Strelitz) seine Laudatio auf >Blankow oder Das Verlangen nach Heimat< anlässlich der Auszeichnung der Autorin Pauline de Bok mit dem Annalise-Wagner-Preis.   

Blankow

 

Duitsland

Blankow of het verlangen naar Heimat
Op een boerderij in het lege noordoosten van Duitsland strijkt een vrouw uit Amsterdam neer, alleen met een hond, uit verlangen naar een kaler bestaan. Al snel gaat ze op zoek naar de kinderen van vroeger, die opgroeiden in het Derde Rijk en de DDR.   

Uitgeverij L.J. Veen

 

Duitsland

De stoker die afdaalde naar duistere diepte
Zomer 2008 verscheen deel 1 van het verzamelde werk van Wolfgang Hilbig (1941-2007) en ook een eerste biografie. In Duitsland geldt Hilbig als een van de grootsten van de naoorlogse literatuur, maar in Nederland is hij nooit echt aangekomen.   

de Volkskrant

 

divers

Louis Zwiers (2)
Regen en verdriet
Waarin we zijn vrouw in de rolstoel mee uit wandelen nemen, overvallen worden door tranen om haar dode moeder en bij de slijter een paraplu lenen.   

ongepubliceerd

 

Duitsland

`Het laatste gat voor de hel´
Hoe verliep de Wende op het Oost-Duitse platteland, ver van Berlijn en de wereldpolitiek? Versalg uit Fürstenwerder, een dorp in de Uckermark, dat begin 1990 volledig op z'n kop stond. 'Marktfähig worden we nooit.'   

Maandblad O

 

Oost-Europa

Van Brody naar Berestetsjko
Herinnert ze zich nog iets van de Pools-Russische veldtocht, van de mannen van Boedjonny? 'Wie? wie?' kraakt haar stem gretig. Ze houdt haar hand als een schelp tegen haar oor. Andrej schreeuwt de vraag in het Oekraïens, de dochter herhaalt het nog eens.   

Steden zonder geheugen

 

jacht

Over De jaagster
Interviews, optredens, recensies en meer over de roman De Jaagster die herfst 2014 verscheen. Over een oude Duitse jaagster en een jonge Nederlandse tegen de achtergrond van WO II, Koude Oorlog en Stasi, met als motto: `Jager zijn wij en ook prooi.   

Uitgeverij Atlas Contact

 

Duitsland

Huis met een verhaal
Wat is je huis? Je huis is In de eerste plaats een dak. Boven jouw hoofd, maar vaak ook boven dat van anderen. Eerdere bewoners, passanten, dieren die we meestal niet eens kennen. Soms, als je alleen bent, beginnen ze te spreken.   

Eigen Huis Magazine

 

select name from po_pages where id=%20%0A2
You have an error in your SQL syntax; check the manual that corresponds to your MariaDB server version for the right syntax to use near '%20%0A2' at line 3